Tłumaczenia tekstów prawniczych mają zupełnie inny charakter niż tłumaczenia zwykłe. Wymagają one ogromnej skrupulatności oraz znajomości branżowej terminologii. Co warto wiedzieć na ten temat?

Czym są teksty prawnicze?

Za tekst prawniczy uznaje się każdy tekst napisany z wykorzystaniem terminologii prawniczej. Jest to typowo fachowy, sformalizowany język, który dla przeciętnego obywatela może być niezrozumiały. W kodeksach stosuje się bowiem wiele abstrakcyjnych terminów, których znaczenie trzeba znać, aby wiedzieć o co dokładnie chodzi w danym tekście.

Warto podkreślić, że język prawniczy jest precyzyjny. Terminologia zawsze odnosi się do kontekstu i nie można jej dowolnie interpretować tak, jak w przypadku języka potocznego.

Przykładem może być rozróżnienie terminu „nieletni”, „małoletni” oraz „młodociany”. W języku potocznym określenia te mogą zostać potraktowane jako synonimy. W terminologii prawnej małoletni to osoba, która jest poniżej 18 roku życia i nie zawarła małżeństwa. Za osobę nieletnią uznaje się człowieka poniżej 17 roku życia (według kodeksu karnego), a osoba młodociana to sprawca czynu zabronionego, który w chwili jego popełnienia nie ukończył 21 lat (według kodeksu karnego). Przykład ten wybitnie pokazuje, że tłumaczenia prawnicze wymagają dokładnej znajomości terminologii prawnej, a tłumacz powinien wspierać się dwujęzycznym słownikiem terminologii prawnej i prawniczej.

Tłumacz tekstu prawniczego nie może pozwolić sobie na nadinterpretację tekstu źródłowego, zamieszczenia dodatkowych informacji czy pominięcia jakiegoś ustępu tekstu (dokument straci wtedy swoją moc).

Tekst prawny, a teks prawniczy

W powszechnej świadomości teksty prawnicze i prawne często są traktowane jako 2 określenia tego samego pojęcia. W rzeczywistości terminy te odnoszą się do zupełnie innych tekstów. Za teksty prawne uznaje się wyłącznie dokumenty napisane językiem prawa (prawnym). Do tej grupy zaliczane są między innymi:

– ustawy

– rozporządzenia

– akty prawa miejscowego

– dokumenty ustawodawcze (m.in. konstytucja).

Teksty prawnicze to wszystkie teksty pisane językiem używanym przez prawników. Mogą to być dokumenty funkcjonujące w obiegu prawnym (umowy, pełnomocnictwa). Do tej grupy zaliczane są również wszystkie dokumenty sądowe (wyroki, pozwy, odwołania itp.) oraz artykuły naukowe z zakresu prawa.

Najważniejsza jest skrupulatność

Tłumaczenie tekstu prawniczego wymaga nie tylko znajomości terminologii stosowanej przez prawników, ale także najwyższej skrupulatności. Warto podkreślić, że podczas tłumaczenia dokumentów sądowych i innych tekstów o charakterze prawniczym znaczenie ma nawet odpowiednie postawienie przecinków, ponieważ może zmienić to sposób interpretacji dokumentu.

Tłumaczenie zwykłe czy uwierzytelnione?

Wiele osób zastanawia się, czy tłumaczenia prawnicze wymagają pieczątki tłumacza przysięgłego. Otóż tłumaczenia uwierzytelnione wymagane są w kontaktach osoby fizycznej lub prawnej (np. spółki) z policją, sądami wszystkich instancji oraz prokuraturą. Uwierzytelnienia wymagają także organy administracji publicznej oraz większość urzędów. Tłumaczenie dokumentu potwierdzone pieczątką tłumacza przysięgłego posiada taką samą moc, jak oryginał (przykładowo – umowa notarialna bez pieczątki uwierzytelniającej będzie nieważna).

Czy tłumacz musi być prawnikiem?Warto podkreślić, że tłumacz tekstów prawnych oraz prawniczych nie musi posiadać wykształcenia prawniczego (niewiele osób posiadających wykształcenie prawne i filologiczne pracuje jako tłumacz, a nie prawnik). Warto jednak sprawdzić kompetencje tłumacza oraz jego doświadczenie w tłumaczeniu tekstów pisanych językiem prawniczym.

Artykuł przygotowany przez biuro Argus z Częstochowy oferujące tłumaczenia przysięgłe angielskiego.

Podziel się